Özgün Baskı Sanatı - Blog - Meraklısı İçin
Özgün Baskı Sanatı

Özgün Baskı Sanatı

Özgün baskının genellikle, tuval resimleri gibi orjinal olduğu düşünülmez. Oysa ki özgün baskı teknikleri de tıpkı diğer resim sanatları gibi farklı bir üretim aracıdır. Sanatsal baskıda oluşturulan yazılar ve resimler çeşitli malzemeler ve farklı teknikler kullanılarak çoğaltılır. Baskı çok eski yıllardan beri kullanılan bir tekniktir değişip gelişerek günümüze kadar gelmiştir. Baskı dediğimiz şey aynı parçalardan defalarca ve seri halde üretme işlemidir. Sanatsal baskı diğer baskı türleri ile karıştırılmamalıdır çünkü o özgündür. Diğer sanat dalları gibi yapan kişinin yani sanatçının imzasını taşır, kopya değildir ve bu nedenle her bir parçanın sanatsal bir değeri vardır. 

serigrafi baskı sanatı

Özün Baskı Çeşitleri ve Uygulanışı

Baskının bir çok çeşidi vardır, yaygın olarak ipek baskı, taş baskı yada ahşap gibi teknikler kullanılır. Her bir teknikte kendine özgü farklı metotlar kullanılır. Baskı kağıt, tuval, kumaş yada bir başka malzemenin üzerine uygulanabilir. Tüm teknikler için sanatçı ön çalışma yapar, sanatçının yapacağı ilk işlem resmin nasıl bir görüntüsünün olacağının eskizlerini yapmaktır. Hazırlanan eskizler daha sonra yapılacak tekniğe uygun kalıplara işlenir, zaman içinde kalıpların farklı aşamalarında provalar yapılır. Bu provaları yaparak ilerleyen sanatçı daha sonra arzu ettiği noktaya gelir ve kalıplar çoğaltma yapılacak aşamaya gelir. 

o-zgu-nbaski.jpg

Kalıplardan ne kadar baskı yapılacaksa sanatçı hepsini bizzat kendisi uygular ve her bir çalışmanın üzerine imzasını koyar. Numaralandırılan işlerin tamamı üretildikten sonra geride kalan eskizler ve kalıplar imha edilir ki yeniden basılması imkansız hale getirilir. Özgün baskı diğer resim dallarına nazaran daha çok zaman ve emek gerektirir.

sanatsal baskı

Baskı Çeşitleri

Özgün Baskı teknikleri dört ana gruba ayrılıyor; yüksek baskı, düz baskı, şablon baskı ve çukur baskı. Çukur baskılar; gravür, düz baskı ‘litografi', şablon baskı ‘serigrafi' olarak ayrılıyor. Yüksek baskı denince de linol ve ahşap baskı akla geliyor. Gravür; bir metalin çukurlaştırılarak, sonrasında ise çukurlara boya vermek suretiyle baskı yapılan bir tekniktir. Serigrafi; çok sayıda ve canlı renk kullanma şansı olan bir tekniktir. Her renk o resimsel yapıyı ortaya çıkartırken üstüste, katman katman oluşturulur. Örneğin resim onbeş renkten oluşuyorsa, ipekbaskıda bir ipek aracılığı ile ipeğe dökülen her bir renk boyanın kağıt üzerine geçmesi sağlanır. Resimde ne kadar renk varsa kağıt o kadar kere ipeğin altından geçerek, her renkte yeniden işlem görür. 

linolyum
Ağaç Baskı

taş baskı çalışması
Taş Baskı

Özgün baskı sanatının en eski tekniği olan ağaç baskı, ilk olarak, Mısır ve Mezopotamya'da ıstampa biçiminde kullanılmış. Kağıdın Çin'de bulunuşu, ayrıca tahta ıstampaların mürekkeplenip ipek ve kağıda basılması, baskı sanatına yeni bir boyut katmış. Böylece Çinliler, yazıdan sonra insanlık tarihinin en önemli ikinci buluşu olan , baskı tekniğine de imzalarını atmışlar. 

Özgün Baskının Türkiye'deki Gelişimi

Katip Çelebi'nin Cihannüma adlı kitabındaki haritalar da İbrahim Müteferrika tarafından çukur baskı tekniğiyle bakır kalıptan basılmıştır. Fakat 1730 yılında İbrahim Müteferrika tarafından başlatılan resim kalıbı yapabilme ise özgün baskı sanatının oluşumunu başlatmamıştır. Resimli kitaplar basılmış fakat kitaplardaki resimler sanat eseri olarak kitapların dışına çıkmamıştır. Ancak yüzyıl sonra, taş basma tekniğinin İstanbul'a gelmesiyle baskı resim sanatına yol açılmış olur.

taş baskı

İlk taş baskı atölyesi (litografi) 1831 yılında İstanbul'da kurulmuş. Bu basımevi ordunun emrindeymiş ve ilk olarak Hüsrev Paşa'nın Nuhbetüt-talim adlı askeri kitabı basılmış. Basımevi 1836'da kapatılınca, Kayol kardeşler tarafından özel bir taş baskı atölyesi açılmış. Daha sonra da özel ve askeri basımevleri açılmış. İlk özgün baskı diyebileceğimiz resimler askerler tarafından basılan, eğitim, haritacılık gibi konulardaki broşürlermiş. Askeri okullarda resim öğretmenliği yapan Hoca Ali Rıza çeşitli taş baskılar yapmış ve bunlar baskı resim sanatının öncüsü olmuş. 

Kaynak: http://www.tekstildershanesi.com.tr/

Joan Miro

20. yüzyılın en tanınmış ressamlardan biri olan Joan Miro da bazı resimlerinde taş baskı (litografi) sanatını kullanmıştır. Miro, 50'lerin sonunda karısı Pillar'ın memleketi Mallorca'ya yerleşmiş. Buradaki harika manzaralı, ağaçlar arasındaki evinde uzun yıllar huzur içinde çalışmış. Resim yapmayı hiç bırakmamış tabii ve farklı yöntemler de denemiş burada. Bazen eski bir tahta parçasının üzerine resim yapmış, bazen tuvallerinin ortasını yakmış... Ayrıca en çok seramik, halı ve litografi çalıştığı dönem de bu olmuş.

miro taş baskı

Adını Joan Brossa tarafından yazılmış ve sanatçıya ithaf edilmiş bir dizi şiirden alıyor. Miro, şiirle çok ilgili bir ressamdı ve çok sayıda taş baskı seriyi şiirlere eşlik etsinler diye yaptı. Hatta onu baskıya bu kadar yönelten şeyin de şiir olduğu söylenir. Hareketli enerjik bu resmi bize Miro'nun kadınlarından birini de gösteriyor. "Benim kadın dediğim, bir canlı olarak kadın değildir, evrenin kendisidir" diye anlatıyor Miro. Bu resimde yukarıya bakan, sanki çığlık atan bir kadın var. Miró'nun çok sevdiği simgelerinden üç tel saç bu figürün de başında. Miro'nun resimlerinde sık sık kullandığı kırmızı renkli kadın cinsel organı da yerini almış... Ve tabii bir yıldızla birlikte... Bir başka tipik simgesi kaçış merdiveni de resmin alt köşesine yerleşmiş. Temel renkler ise sanatçının tipik kırmızısı ve sarısı ve mavisi…

1452 kez okundu.

Son Blog Yazıları

Scrapbooking'i Keşfedin

Scrapbooking'i Keşfedin

Scrapbooking'in tam anlamını açıklayacak olursak; kişiye çeşitli kaynaklardan gelen çeşitli bilgi ve materyalleri ya da kişinin anılarını, geçmişini toplama ve organize etme biçimi diyebiliriz.

10.7.2017
1 Yaş Doğum Günü Partisi İçin Öneriler

1 Yaş Doğum Günü Partisi İçin Öneriler

Bebeğiniz artık 1 yaşında ve şimdi parti zamanı! :) Anneler için ilk yıl zaman çok çabuk geçer ve bu nedenle bebeğinin 1 yaş günü partisi çok daha özel olur.

14.6.2017
Düğün Davetlileri İçin El Yapımı Hediyelik Önerileri

Düğün Davetlileri İçin El Yapımı Hediyelik Önerileri

Hayalinizdeki vintage ve doğal düğün konseptlerine yakışacak, kolayca ve uygun fiyata kendiniz hazırlayabileceğiniz hediyelik önerilerimiz var. Bakalım beğenecek misiniz :)

1.6.2017
Lucid Rüya - Bilinçli Rüya Deneyimi

Lucid Rüya - Bilinçli Rüya Deneyimi

Lucid dream (aklı başında/bilinçli rüya) görme, adından da anlaşılabileceği gibi rüyalarınızı bilinçli olarak gözlemleme ve / veya kontrol etme becerisidir. Rüyalarınızı rüyada olduğunuzu bilerek ve yaşadığınız her şeyi gerçek gibi hissettiğinizi bir anlık düşünün, şahane bir şey olurdu değil mi?

26.5.2017
Venedik Hakkında İlginç Detaylar

Venedik Hakkında İlginç Detaylar

Köprüleriyle, kanallarıyla, maskeleriyle ve tarihi dokusuyla zaman içinde romantizmin temsili haline gelen Venedik hakkında pek bilinmeyen detaylar.

16.5.2017
Youtube'da İzleyici Kitlesi Oluşturma

Youtube'da İzleyici Kitlesi Oluşturma

Vlogunuzu YouTube'da yayınlamaya hazır mısınız? Bir YouTube kanalı başlatmak ve buna devam etmek hem eğlenceli hem de kârlı olabilir. Kaliteli YouTube videoları oluşturmak ve etkileşim halinde olan izleyici kitlesi oluşturmak istiyorsanız, biraz planlama, uygulama ve pazarlama yapmanız gerekli. Yazımızda bahsedeceğimiz ipuçlarını ve teknikleri takip ederseniz, vloggerlık kariyerinizi başarıya götürebilirsiniz.

28.4.2017
Vloggerlık Nedir? Nereden Başlanmalı?

Vloggerlık Nedir? Nereden Başlanmalı?

Eğer hala video içeriği oluşturmak için bir şeyler yapmıyorsanız, muhteşem bir fırsatı kaçırıyorsunuz demektir. Video kullanan bloggerlar büyük bir kitleyi cezbetmek ve kendilerini rakiplerinden ayırmak için önemli bir avantaja sahip oluyor. Videolar sayesinde takipçileri ile çok daha samimi ve gerçekçi bir iletişim kurabiliyorlar.

18.4.2017
Eğlenceli Pop-up Kartlar

Eğlenceli Pop-up Kartlar

Zaman zaman masal kitaplarında ya da davetiye ve tebrik kartlarında pop-up resimli sayfalara rastlamışsınızdır. Yaşımız kaç olursa olsun böyle 3 boyutlu bir tasarım ile karşılaştığımız zaman hoşumuza gider ve yüzümüzü gülümsetir. Bu yazımızda bir pop-up kitabı da, basit bir kartı da nasıl oluşturacağınızı anlatacağız.

11.4.2017
Mutfakta Organik Boya Üretimi

Mutfakta Organik Boya Üretimi

Evdeki malzemelerimizle üretebileceğimiz neler var neler.. Şimdi bunlara bir yenisini daha ekliyoruz; organik, soft renkli, doğal mı doğal boyalar. Aldığınız portakallar çürük çıktı veya dolapta yumuşadıysa, ıspanaklarınız pancarlarınız dolapta çok beklediyse sakın çöpe atmayın! Pek de sağlıklı bulmadığımız gıda boyalarının yerine, işte size organik gıda boyası malzemesi :)

6.4.2017
Dekorasyonda Beton Trendi

Dekorasyonda Beton Trendi

Dekorasyon trendlerinde uzun bir süredir doğal malzemeler ön plana çıkıyor. Ahşap kasalar, paletler, metal plakalar derken şimdi de beton brütler ve saksılar sardı dört bir yanımızı.

30.3.2017

Önceki blog yazıları

İlginizi çekebilir